คลังเก็บรายเดือน: เมษายน 2011

กายวิภาคของพายุทอร์นาโด

 ภาพรายละเอียดของซุปเปอร์เซลและทอร์นาโด ในภาพพายุจะเคลื่อนจากซ้ายไปขวา ทอร์นาโดมีจุดกำเนิดที่แตกต่างจากพายุชนิดอื่นอยู่พอสมควร โดยมีความแตกต่างของความกดอากาศและอุณหภูมิมาเกี่ยวข้องหลายระดับ โดยปกติจะเกิดในรูปแบบของการรวมตัวของเมฆคิวมูโลนิมบัสขนาดยักษ์จนถึงขนาดที่เรียกว่าซุปเปอร์เซล โดยมีชั้นของเมฆสูงขึ้นไปหลายกิโลเมตร เมฆ cb จะทำให้เกิดพายุฝนหรือลูกเห็บลงสู่พื้นดินที่มีอากาศร้อนอยู่ การแลกเปลี่ยนความร้อนอย่างรวดเร็วทำให้อากาศร้อนบนพื้นยกตัวขึ้นเร็วจนอากาศเย็นบนก้อนเมฆซึ่งหนักกว่าตกลงสู่พื้นไม่ได้และมีสภาพของความไม่สมดุลย์  (Unstable) ขึ้น เมื่ออากาศเย็นสะสมตัวบนก้อนเมฆมากถึงระดับหนึ่ง เนื่องจากอากาศเย็นบนก้อนเมฆหนักกว่าอากาศร้อนบนก้อนเมฆมากสุดท้ายก็ทิ้งตัวตกลงมา จะเห็นจังหวะการทิ้งตัวเป็นงวงตกมาจากก้อนเมฆ ซึ่งเราจะเห็นเป็นงวงของพายุงอกลงมาจากฟ้านั่นเอง จากนั้นจะมีการแลกเปลี่ยนความร้อนอย่างรวดเร็วเมื่ออากาศเย็นบนก้อนเมฆตกลงมาจะดันอากาศร้อนบนพื้นให้ลอยขึ้นในลักษณะหมุนทวนเข็มนาฬิกา แต่อากาศร้อนบนพื้นร้อนกว่าอากาศร้อนบนก้อนเมฆทำให้ขึ้นไปผลักอากาศเย็นบนก้อนเมฆตกลงมาเร็วขึ้นไปอีก จุดนี้งวงพายุจะพัฒนาใหญ่ขึ้นอย่างรวดเร็วกลายเป็นทอร์นาโดสมบูรณ์แบบ หากความแตกต่างของความร้อนของอากาศจากพื้นและท้องฟ้าไม่มาก เมื่อปรับสมดุลได้ พายุจะสลายตัวโดยเร็วเพราะอากาศเย็นบนก้อนเมฆไม่เหลือพอจะตกลงมาอีก เพราะอุณหภูมิไม่ต่างจากอากาศร้อนบนก้อนเมฆแล้ว แต่หากอุณหภยังมีความต่างมาก การทวีกำลังจะดำเนินต่อไป เกิดการขยายตัวของทอร์นาโดจาก F1->F5 ได้ (ดูขนาดความเร็วลมที่เกี่ยวข้องได้ คลิ๊กที่นี่)

โพสท์ใน ภัยพิบัติ | ติดป้ายกำกับ , , , , , , | 1 ความเห็น

Urban Forestry (ปลูกป่าในเมืองใหญ่)

Urban Forestry การป่าไม้ในเมือง (urban forestry) หมายถึงการดูแลและจัดการต้นไม้ใหญ่ (trees) ทั้งหลายที่ขึ้นอยู่ในเขตเมืองเพื่อเป็นการเสริมสร้างสภาพแวดล้อมในเมืองให้ดีขึ้น ภาพเมืองที่ประสบความสำเร็จในการจัดการด้าน Urban Forestry ประโยชน์ของการป่าไม้ในเมือง คุณประโยชน์ของต้นไม้ใหญ่ในเมืองนั้นมีมากมายซึ่งรวมถึงความสวยงาม การลดปรากฏการณ์เกาะความร้อน (urban heat island) การลดปริมาณการระบายน้ำฝนของเมือง การลดมลพิษทางอากาศ การลดค่าใช้จ่ายด้านพลังงานด้วยการเพิ่มเงาต้นไม้กำบังอาคารให้มากขึ้น การเพิ่มมูลค่าทางราคาแก่อสังหาริมทรัพย์ ช่วยเพิ่มที่พักพิงแก่สัตว์ต่างๆ ตลอดการช่วยบรรเทาปัญหาสิ่งแวดล้อมโดยรวมให้แก่เมืองได้มาก คุณประโยชน์ด้านสุนทรียภาพ ต้นไม้ใหญ่ให้สีสัน ผิวสัมผัสและความเปรียบต่างที่ทำให้สิ่งแข็งที่เป็นรูปเหลี่ยมทรงเรขาคณิตในภูมิทัศน์เมืองให้แลดูอ่อนนุ่ม ต้นไม้ใหญ่สามารถประกอบกันเป็นกรอบช่องมองวิวที่งดงามและอาจเป็นฉากบังวิวหรือสิ่งไม่น่าดูได้ด้วย ดอก สี เปลือก ลำต้น โครงสร้างของกิ่งก้านสาขาที่สง่างามสามารถกระตุ้นให้ผู้มองเกิดความปีติและน่าสนใจ การจัดวางต้นไม้อย่างมีแบบแผนจะช่วยส่งเสริมสัดส่วนของงานสถาปัตยกรรมและเสริมขนาดส่วนของเนื้อที่ใช้สอยภายนอกอาคารให้ดีขึ้น สังคม จิตวิทยา นันทนาการ สัตว์พักพิง การมีต้นไม้อยู่ร่วมในสิ่งแวดล้อมจะช่วยลดความเครียดแก่มนุษย์จากการทำงานประจำวันได้ เป็นที่ยอมรับกันมานานแล้วว่าต้นไม้ให้คุณประโยชน์แก่สุขภาพและจิตใจแก่ผู้อยู่อาศัยในชุมชนเมือง ร่มเงาของต้นไม้ใหญ่และพื้นที่สีเขียวอื่นๆ ในชุมชนเมืองคือสถานที่ที่มนุษย์ใช้เป็นที่พบปะสังสรรทางสังคมและเพื่อการพักผ่อน และก็เช่นเดียวกันการออกแบบจัดวางที่ดีและการมีส่วนร่วมของประชาชนมีส่วนอย่างมากในผลสำเร็จ ต้นไม้ใหญ่ในเมืองเป็นอาศัยพักพิงสำหรับนกทำรังกกไข่และเป็นที่อาศัยขยายพันธุ์และเป็นแหล่งอาหารของสัตว์เมืองอีกหลายขนิด … อ่านเพิ่มเติม

โพสท์ใน อะไร อะไร | ติดป้ายกำกับ , , , , , , | ใส่ความเห็น

วันวิษุวัตของ กทม. เวลา 12:16 พระอาทิตย์ตั้งฉาก ไร้เงา

ภาพการเกิดวิษุวัตของเส้นศูนย์สูตร ในวันที่ 21-23 มี.ค.และ ก.ย. ของทุกปี วันนี้ 22 เมษายน 54 จะเกิดเหตุการณ์พระอาทิตย์ส่องแสงทำมุมฉากกับเส้นละติจูด 13.75 องศาเหนือ นั่นคือปรากฏณ์การวิษุวัตของ กทม เนื่องจากโคจรรอบดวงอาทิตย์โดยการ “ตะแคง” ไป หันหัวเข้าหาดวงอาทิตย์ ด้านหัวก็เป็นฤดูร้อน หันเท้าเข้าดวงอาทิตย์  ด้านหัวก็เป็นฤดูหนาว แต่จะมีปีละ 2 วัน คือวันนี้ ที่โลกหัน “เอว” เข้าหาดวงอาทิตย์  นั่นคือวิษุวัต วันนี้กลางคืนกลางวันจะยาวเท่ากัน วันวิษุวัตมาตรฐานโลก คือวันวิษุวัติของเส้นศูนย์สูตร ซึ่งเกิดไปแล้วในเดือนมีนาคมและจะเกิดอีกครั้งในเดือนกันยายน (ตามภาพ) แต่กรุงเทพของเรา ตั้งอยู่ในละติจูดที่ 13.75 องศาเหนือเส้นศูนย์สูตร เลยเกิดวิษุวัตช้าไป … อ่านเพิ่มเติม

โพสท์ใน ดาราศาสตร์ | ติดป้ายกำกับ , , , , , | ใส่ความเห็น

10 อันดับแผ่นดินไหวในรอบ 100 ปี (เรียงตามขนาด)

22 พฤษภาคม 1960 – แผ่นดินไหวขนาด 9.5 – ชิลี -ที่เมือง Santiago และ Concepcion, เกิดคลื่นขนาดใหญ่และภูเขาไฟระเบิด 28 มีนาคม 1964 – แผ่นดินไหวขนาด 9.2 – อลาสกา ประเทศสหรัฐอเมริกา – เกิดที่ปรินซ์ วิลเลียม ซาวน์ด ทำให้มีคนตาย 125 คน (เกิดสึนามิด้วย) 26 ธันวาคม 2004 – แผ่นดินไหวขนาด 9.1 – อินโดนีเซีย – ที่ชายฝั่งของจังหวัด … อ่านเพิ่มเติม

โพสท์ใน ภัยพิบัติ, สถิติโลก | ติดป้ายกำกับ , , , | ใส่ความเห็น

เมื่อดาวบีเทลจุส สิ้นชีวิต

รูปกลุ่มดาวนายพราน หรือ Orion มีข่าวมาตั้งแต่มกราคมปีนี้ ว่า แบรด คาร์เตอร์ อาจารย์ฟิสิกส์แห่งมหาวิทยาลัยเซาเธิร์น ควีนส์แลนด์ ประเทศออสเตรเลีย ค้นพบเหตุการณ์ทางดาราศาสตร์อันหนึ่ง นั่นคือ ดาวบีเทลจูส ดาวยักษ์แดงที่มีระยะห่างจากโลก 640 ปีแสงในกลุ่มดาวนายพราน กำลังจะตาย หรืออาจตายไปแล้วหลายปี (ขนาดอันมหึมาของดาวดวงนี้ เมื่อเทียบแล้ว ดวงอาทิตย์ของเราจะมีขนาดเท่าเชื้อโรคเท่านั้น ดูที่นี่ ) รูปแสดงขนาดของบีเทลจุส (ที่สองในภาพ) กับดวงอาทิตย์ (ลูกศรชี้) ดาวยักษ์แดงที่มีขนาดใหญ่แบบนี้ จะไม่ตายเงียบๆ ส่วนใหญ่จะตายด้วยการระเบิดตัวเอง เกิด มหานวดารา หรือ SuperNova ขึ้นมา และหากเป็นไปตามนี้ เราจะได้เห็นแสงสว่างจากการระเบิดด้วยตาเปล่าจากโลกแม้เป็นเวลากลางวัน เหมือนเห็นดวงอาทิตย์ 2 ดวง คล้ายกับตัวอย่างที่เคยเกิดกับซูเปอร์โนวา SN 1054  เป็นปรากฎการณ์ทางดาราศาสตร์ที่มีบันทึกจากหลายแห่งทั่วโลก … อ่านเพิ่มเติม

โพสท์ใน ดาราศาสตร์ | ติดป้ายกำกับ , , , , , , , | ใส่ความเห็น

15 เมษายน 2554 ครบรอบ 99 ปีการจมของเรือไททานิค

ภาพโปสเตอร์โฆษณาความหรูหราของไททานิก อาร์เอ็มเอส ไททานิก (RMS Titanic) หรือ เอสเอส ไททานิก (SS Titanic) คือชื่อเรือเดินสมุทรของบริษัท ไวท์ สตาร์ ไลน์ (White Star Line) เริ่มก่อสร้างเมื่อ ค.ศ.1909 สร้างเสร็จเมื่อ ค.ศ.1911 ที่เมืองเบลฟาสท์ ประเทศไอร์แลนด์ พร้อมๆ กับเรือคู่แฝดที่ชื่อว่า อาร์เอ็มเอส โอลิมพิก (RMS Olympic) ซึ่งเบากว่าไททานิกถึง 1,000 ตัน ซึ่งในช่วงปีนั้น มีการแข่งกันทำสถิติสร้างเรือขนาดยักษ์กันหลายบริษัท มีเรือยักษ์ผลิตออกมาหลายลำ เช่น SS America ที่ได้ตำแหน่งใหญที่สุดในโลกไปก่อนไททนนิค (ในช่วงปีนั้น การเดินทางระหว่างทวีปอเมริกากับยุโรปต้องใช้เรือเท่านั้น … อ่านเพิ่มเติม

โพสท์ใน สถิติโลก, อะไร อะไร | ติดป้ายกำกับ , , | 3 ความเห็น

ภารกิจแรกของมนุษย์ที่มีการเก็บตัวอย่างจากพื้นผิวของดาวเคราะห์น้อยและนำกลับมายังโลก

ดาวเคราะห์อิโตะกะวะและบริเวณ “หินใหญ่” หรือ Big Rock ยานฮะยะบุซะ ได้เดินทางกลับมาสู่โลกเมื่อเดือนมิถุนายนปีที่แล้ว หลังจากที่ปฏิบัติภารกิจอันยาวนานถึง 7 ปี พร้อมกับสมบัติอันล้ำค่าที่เก็บมาจากอวกาศ นั่นคือ ตัวอย่างหินจากดาวเคราะห์น้อยอิโตะกะวะ ดาวเคราะห์น้อยอิโตะกะวะ หรือชื่อเต็มว่า 25143 อิโตะกะวะ (25143 Itokawa) เป็นดาวเคราะห์น้อยในกลุ่มอะพอลโล วงโคจรมีจุดใกล้สุดใกล้กว่ารัศมีวงโคจรของโลก และมีจุดไกลสุดอยู่ไกลกว่ารัศมีวงโคจรของดาวอังคาร มีรูปร่างเหมือนหัวมันฝรั่ง ขนาดประมาณ 630 x 250 เมตร การวิเคราะห์เบื้องต้นเผยว่า ไม่พบโมเลกุลอินทรีย์ใด ๆ และยืนยันว่าก้อนหินตัวอย่างนี้มีอายุ 4,600 ล้านปี ซึ่งเกือบเท่ากับอายุของระบบสุริยะเลยทีเดียว นักวิจัยเชื่อว่าดาวเคราะห์น้อยอิโตะกะวะเกิดขึ้นจากวัตถุขนาดเล็กจำนวนมากมาเกาะและพอกพูนกันจนเป็นก้อนที่ใหญ่ขึ้น การเกาะกันอย่างหลวม ๆ นี้ทำให้ดาวเคราะห์น้อยนี้มีโครงสร้างแบบกองหิน ภารกิจเก็บตัวอย่างดาวเคราะห์น้อยของฮะยะบุซะไม่มีการลงจอด แต่ยานใช้วิธี “ตอม” เข้าไปใกล้พื้นผิว จ่อกรวยเก็บตัวอย่างไปที่พื้นผิวแล้วยิงกระสุนลงไป เพื่อให้มีเศษหินกระเด็นขึ้นมาในกรวยซึ่งจะนำไปเก็บไว้ในกล่องเก็บตัวอย่างภายในยาน แต่ขั้นตอนที่วางแผนไว้เกิดความผิดพลาด เนื่องจากตุ้มน้ำหนักไม่ยิงออกมา นอกจากนี้ยังมีอุปสรรคอีกมากมาย ไม่ว่าจะเกิดการรั่วไหลของเชื้อเพลิง เครื่องยนต์ไอออนเสียหาย ความผิดปกติของแบตเตอรี่ และการติดต่อสื่อสารขาดหายไปนานถึงสองเดือน จนเจ้าหน้าที่โครงการต้องเลื่อนกำหนดการกลับโลกจากเดิมที่จะกลับมาในปี 2550 มาเป็นปี 2553  ถึงแม้ว่ายานจะกลับมายังโลกได้แต่นักวิทยาศาสตร์ก็ยังอดกังวลมิได้ว่า ภารกิจนี้อาจล้มเหลวโดยยานนำเพียงแคปซูลเปล่ากลับมา เดชะบุญที่ฝันร้ายนั้นไม่เป็นจริง จากการเปิดแคปซูลเมื่อปีที่แล้ว พบว่ายานสามารถเก็บตัวอย่างจากดาวเคราะห์น้อยได้ เป็นเศษผงร่วนราว 1,500 เม็ด ส่วนใหญ่ยืนยันได้ว่ามาจากดาวเคราะห์น้อยอิโตะกะวะจริง ผงส่วนใหญ่มีขนาดเล็กกว่า 10 ไมครอน มีบางเม็ดที่ใหญ่ถึง 100 ไมครอนหรือใหญ่กว่า นักวิทยาศาสตร์ได้เริ่มการวิเคราะห์ขั้นต้นมาตั้งแต่เดือนมกราคม และคาดว่าจะเสร็จสิ้นในราวเดือนมิถุนายน หลังจากนั้นก็จะกระจายส่งตัวอย่างผงดาวเคราะห์น้อยนี้ไปยังห้องวิจัยต่าง ๆ เพื่อศึกษาในขั้นต่อไป องค์การนาซาก็จะได้ตัวอย่างฝุ่นนี้ราว 10 เปอร์เซนต์ด้วย จากการที่สหรัฐอเมริกามีส่วนร่วมในการปฏิบัติการในภารกิจนี้ ฮะยะบุซะเป็นภารกิจแรกของมนุษย์ที่มีการเก็บตัวอย่างจากพื้นผิวของดาวเคราะห์น้อยและนำกลับมายังโลก ข้อมูลจาก Research finds asteroid Itokawa is an ancient rock – รายงานโดย: วิมุติ วสะหลาย สมาคมดาราศาสตร์ไทย

โพสท์ใน ดาราศาสตร์ | ติดป้ายกำกับ , , , | ใส่ความเห็น